
شاید انتظار داشتید یا دست کم دوست داشتید تیتر این مقاله “اصول سرمایه گذاری بدون ریسک” باشد ولی واقعیت این است که اصولا ریسک از ویژگی های ذاتی سرمایه گذاری است و به همین دلیل عبارت کم ریسک را برای تیتر این مقاله انتخاب کردیم. تمام تلاش سرمایه گذاران موفق در اولین قدم کسب سود نیست بلکه پایین آوردن ریسک سرمایه گذاری تا حد ممکن است، سرمایه گذاری بدون ریسک وجود ندارد.
در ابتدا لازم است تعریف مدیریت سرمایه را بدانیم. مدیریت سرمایه (Capital Management) یک راهبرد مالی است که هدف آن حفظ اصل سرمایه و کنتزل ریسک و بهبود عملکرد سرمایه فرد یا شرکت است. مدیران شرکت ها با مدیریت سرمایه سعی دارند کسب حداکثر بازدهی سرمایه شرکت را تضمین کنند. به منظور دستیابی به این هدف گاهی می توان با کاهش هزینه های غیر ضروری و گاهی با بهبود عملکرد کسب و کار و افزایش درآمد به هدف مورد نظر دست یافت. کسب حد اکثر بهره وری مالی شرکت در گرو این است که مدیران آن بتوانند تشخیص دهند چگونه در راستای کاهش هزینه ها و افزایش درآمد تصمیم گیری نمایند.
در بعضی از منابع به مدیریت سرمایه، مدیریت ریسک نیز گفته می شود. در واقع مدیریت سرمایه بخش بزرگی از مدیریت ریسک است. پیش بینی میزان بازده و ریسک قبل از سرمایه گذاری یکی از مهمترین اصول مدیریت سرمایه می باشد.
اما تا چه حد می توانیم ریسک سرمایه گذاری را کم کنیم؟ پاسخ این سوال تا حدود زیادی به خود شما مربوط است و برای هر شخص متفاوت است. در ابتدا باید ببینید تا چه حد توانایی پذیرش ریسک را دارید!
استراتژی های مدیریت سرمایه
ابتدا با انواع استراتژی های مدیریت سرمایه آشنا شوید و سپس با شناختی که از شرایط خود دارید استراتژی مناسب خود یا شرکت یا کسب و کارتان را انتخاب نمایید. انتخاب استراتژی مدیریت سرمایه به عواملی مثل میزان سرمایه، سن، دانش، تخصص، مدت زمان در نظر گرفته شده برای سرمایه گذاری و هدف از سرمایه گذاری بستگی دارد.
استراتژی های مدیریت سرمایه به سه دسته محافظه کارانه، پر ریسک و پوششی تقسیم می شوند:
استراتژی های محافظه کارانه
در این روش امنیت سرمایه گذاری و حفظ اصل سرمایه به سود آوری ترجیح داده می شود. این نوع سرمایه گذاری بیشتر با دید بلند مدت صورت می گیرد و بطور کلی از اکثر ریسک های سیستماتیک و غیر سیستماتیک در امان است. یکی از روش های استراتژی محافظه کارانه، سپرده گذاری با نرخ بهره بانکی است.
استراتژی های تهاجمی
در این روش سودآوری اولین اولویت سرمایه گذار است. این نوع از سرمایه گذاری عموما با دید کوتاه مدت انجام می شود و سرمایه گذار می پذیرد که در ازای کسب سود احتمالی بیشتر میزانی از ریسک را متحمل شود. خرید و فروش سهام در بورس اوراق بهادار یکی از روش های استراتژی تهاجمی می باشد.
استراتژی های پوششی
این روش یک روش میانی محسوب می شود. بدین معنی که نه مانند روش های محافظه کارانه بلند مدت و کم سود است و نه مانند روش های تهاجمی کوتاه مدت و پر ریسک و پرسود می باشد. در این روش ها سرمایه گذار با حفظ تعادل بین ریسک و بازده سعی می کند میزان سودآوری قابل قبولی را در بلند مدت و کوتاه مدت کسب کند.
اصول مدیریت سرمایه و سرمایه گذاری موفق
فارغ از این که کدام استراتژی را برای سرمایه گذاری انتخاب می کنید باید سعی کنید تا حد ممکن ریسک آن را کاهش دهید. برای یک سرمایه گذاری موفق لازم است اصول زیر را رعایت کنید:
خودتان را بشناسید
انسان ها تفاوت های زیادی با یکدیگر دارند. قبل از هر گونه تصمیم برای سرمایه گذاری ابتدا تیپ شخصیتی خودتان را بشناسید. علایق و استعدادهای خود را شناسایی کنید و مهارت های خود را بسنجید. به عنوان مثال شخصی که روحیه ریسک پذیری ندارد مناسب سرمایه گذاری در حوزه رمز ارزها نیست. یا فردی که آرامش خود را به سود ترجیح می دهد فرد مناسبی برای سرمایه گذاری در بازار فارکس نمی باشد و صندوق های سرمایه گذاری درآمد ثابت یکی از گزینه های مناسب او هستند. ویژگی های شخصیتی خودتان را لیست کنید تا بتوانید حوزه متناسب با تیپ شخصیتی خودتان را انتخاب کنید.
میزان سرمایه اولیه خود را تعیین کنید
برای فعالیت در هر یک از حوزه های سرمایه گذاری حداقل میزان مشخصی از سرمایه را لازم دارد. به عنوان مثال شخصی که 50 میلیون تومان سرمایه دارد نمی تواند در بازار املاک سرمایه گذاری کند و از جمله گزینه های پیش روی او سرمایه گذاری در بورس اوراق بهادار یا طلا یا سپرده بانکی هستند. بنابراین قبل از سرمایه گذاری باید مقدار سرمایه خود را مشخص کنید تا بتوانید حوزه مناسب با سرمایه خود را انتخاب کنید.
زمان مورد نظرتان را تعیین کنید
بعد از مشخص کردن میزان سرمایه باید تعیین کنید که این مقدار پول را برای چه بازه زمانی می توانید سرمایه گذاری کنید. بر همین اساس سرمایه گذاری شما به سرمایه گذاری کوتاه مدت، میان مدت یا بلند مدت تقسیم می شود. لازم به ذکر است که با توجه به دوره سرمایه گذاری که تعیین می کنید و با در نظر گرفتن شرایط کلان اقتصادی می توانید نوع سرمایه گذاری مناسب خود را انتخاب کنید.
کسب دانش سرمایه گذاری در بازار مورد نظر
پس از اینکه خودتان را شناختید و میزان و زمان سرمایه گذاری خود را نیز مشخص کردید نوبت به شناخت بازار و حوزه های مختلف سرمایه گذاری می رسد. برای این کار می توانید با کمی جستجو در اینترنت اطلاعات مناسبی کسب کنید. سپس افراد خبره هر کدام از بازارها را شناسایی کنید و در صورت امکان با آنها مشورت کنید. آموزش ببینید و پیش از دریافت آموزش های مربوط به حوزه مورد نظرتان دست به سرمایه گذاری نزنید تا متضرر نشوید. هر کدام از بازارهای مالی قوانین و دانش مربوط به خود را دارند. تخصص و مهارت لازم برای ورود به هر کدام را کسب کنید.
سرمایه خود را چند قسمت کنید
اگر سرمایه شما بیشتر از 100 میلیون تومان است بهتر است سرمایه خود را متناسب با شرایط اقتصادی و میزان تورم به چند قسمت تقسیم کنید و در چند بازار سرمایه گذاری کنید. برای مثال در شرایط تورمی بخش بیشتری از سرمایه خود را به حوزه ای اختصاص دهید که سودهی بیشتری دارد و ارزش سرمایه اولیه تان را هم حفظ می کند. و در شرایطی که تورم پایینی داریم بخش بیشتری از سرمایه را به سپرده بانکی یا صندوق های درآمد ثابت اختصاص دهید. به طور کلی باید سعی کنید سرمایه خود را به چند بازار مختلف اختصاص دهید تا اگر یک بازار با مشکلی مواجه شد همه سرمایه شما را درگیر نکند.
حد سود و زیان داشته باشید
از آنجایی که هیچکس از سودآوری سرمایه اطمینان قطعی ندارد باید پیش از سرمایه گذاری حد سود و زیان خود را مشخص کنید. برای مثال قبل از خرید دارایی 10 میلیون تومانی تعیین می کنید که اگر قیمت دارایی به 9 میلیون تومان افت کرد قطعا آن را می فروشم تا از ضرر بیشتر جلوگیری کنم و اگر قیمت آن به 13 میلیون تومان رسید قطعا دست به فروش آن خواهم زد تا اصطلاحا سیو سود کنم. نکته بسیار مهم این است که تحت هر شرایطی به حد سود و زیانی که از قبل مشخص کرده اید پایبند باشید. این کار برای جلوگیری از ضررهای بزرگ بسیار حائز اهمیت است.
احساسات و هیجانات خود را کنترل کنید
در مرحله خودشناسی احساسات و هیجانات خود را بهتر خواهید شناخت. حالا وقت آن است که با شناختی که از خود دارید خودتان را مدیریت و کنترل کنید. رفتارهای هیجانی در سرمایه گذاری یک سم مهلک هستند که می تواند به قیمت نابودی کل سرمایه شما تمام شود. در زمان تصمیم گیری برای سرمایه گذاری احساسات خود را نادیده بگیرید و مثل یک ربات بدون احساس تصمیم بگیرید. ضرر کردن در بازارهای مالی امری طبیعی است. پس اگر کمی ضرر کردید اعتماد به نفس خود را حفظ کنید و درگیر هیجانات مخرب نشوید. همینطور زمانی که سود کردید مراقب باشید دچار هیجانات کاذب نشده و دست به سرمایه گذاری های احساسی نزنید.